Dag 16 – Erbarme Dich

Ik luister nu voor het eerst dit jaar naar de Matthäus-Passion. De weemoedige toon van de muziek zet ook de toon voor deze tijd voor Pasen, is als het ware de ‘soundtrack’ van de veertigdagentijd. Ik kon niet om het ‘Erbarme Dich’ heen toen ik de Bijbellezing voor deze dag bekeek. Want soms kun je door alles wat mensen elkaar aandoen alleen nog maar die woorden zeggen.

Beluister hier de gesproken versie:

OPENING

Gezegend zijt Gij, God,
koning der wereld,
die de morgen ontbood
en het licht hebt geroepen,
zegen ook mij
met uw licht!

LIED

Erbarme Dich, mein Gott
um meiner Zähren willen!
Schaue hier,
Herz und Auge weint vor dir
Bitterlich.

Omarm me toch, mijn God,
ik laat mijn tranen stromen.
Luister, toe,
hoe ik bitter huilen moet,
en u roep

(Muziek: J.S. Bach / Vertaling: Ria Borkent / Uitgevoerd door: Nederlandse Bachvereniging)

LEZING

Marcus 6:14-29
Koning Herodes hoorde van hem, want zijn naam was overal bekend geworden. Sommigen zeiden: ‘Johannes de Doper is opgewekt uit de dood en daardoor beschikt hij over zulke wonderbaarlijke krachten.’ Maar anderen zeiden: ‘Het is Elia,’ en weer anderen zeiden: ‘Hij is een profeet zoals die er vroeger waren.’ Toen Herodes dit allemaal hoorde, zei hij: ‘Het is Johannes, die ik heb onthoofd, die weer is opgestaan.’ Want Herodes had Johannes gevangen laten nemen en hem, aan handen en voeten geketend, laten opsluiten vanwege Herodias, de vrouw van zijn broer Filippus, met wie hij getrouwd was. Johannes had namelijk tegen Herodes gezegd: ‘U mag niet trouwen met de vrouw van uw broer.’ Sindsdien had Herodias het op hem gemunt en wilde ze hem uit de weg ruimen, maar ze kreeg er de kans niet toe, want Herodes had ontzag voor Johannes, omdat hij wist dat hij een rechtvaardig en heilig man was, en hij nam hem in bescherming. En hoewel hij altijd in grote onzekerheid verkeerde als hij naar hem geluisterd had, bleef hij hem toch graag horen. Op een keer deed zich echter een gunstige gelegenheid voor, toen Herodes op zijn verjaardag een feestmaal gaf voor zijn hovelingen en de hoge militairen en de voornaamste inwoners van Galilea. De dochter van Herodias kwam binnen om voor Herodes en zijn gasten te dansen, wat bij hen erg in de smaak viel. De koning zei tegen het meisje: ‘Vraag me wat je maar wilt, en ik zal het je geven.’ En hij bezwoer haar: ‘Wat je ook vraagt, ik zal het je geven, al was het de helft van mijn koninkrijk!’ Ze ging naar haar moeder en vroeg: ‘Wat zal ik vragen?’ Haar moeder zei: ‘Het hoofd van Johannes de Doper.’ Haastig ging ze weer naar binnen, stapte recht op de koning af en zei tegen hem: ‘Ik wil dat u me nu meteen op een schaal het hoofd van Johannes de Doper geeft.’ Deze vraag bedroefde de koning zeer, maar hij wilde het haar niet weigeren omdat hij in het bijzijn van zijn gasten een eed had gezworen. Hij stuurde iemand van zijn garde weg met het bevel hem het hoofd te brengen. De soldaat ging naar de gevangenis en onthoofdde Johannes. Hij bracht het hoofd binnen op een schaal en gaf het aan het meisje, en zij gaf het aan haar moeder. Toen zijn leerlingen hiervan hoorden, gingen ze zijn lijk halen en legden het in een graf.

STILTE

REFLECTIE

Ik kan er haast niet bij wat er allemaal zichtbaar wordt in dit Bijbelgedeelte over de zwartste kant van de mens. Een heerser die zich laat leiden door impulsen, door lust, en door groepsdruk. Geen enkele ruggengraat lijkt Herodes te hebben. En dan zijn vrouw Herodias die in koelen bloede een profeet laat vermoorden en daarbij haar dochter inschakelt. De dochter op haar beurt luistert blindelings naar haar moeder, of het nu uit bewondering of uit angst is. En zo eindigt het leven van Johannes de Doper op een gruwelijke manier, resultaat van een feestje, stoerdoenerij, en blinde haat.

‘Erbarme Dich’ is dan soms het enige wat je kunt zeggen. Het is vaak mijn enige reactie als ik geconfronteerd wordt met nieuwsberichten waar mijn verstand bij stil staat. Ik kan het nieuws over het vluchtelingenkamp in Moria eigenlijk niet meer lezen, zo naar word ik er van. En dat is lang niet het enige gruwelijks wat er in deze wereld gaande is. Je kunt een lijst maken van plaatsnamen en dan nog zijn er talloos meer plaatsen met onzichtbaar leed.

Ik weet dat ik gisteren nog zei dat het me hoopvol maakte dat Jezus anderen inschakelde bij het werk in het Koninkrijk, maar soms zakt die hoop me in de schoenen en kan ik alleen maar denken aan hoe slecht de mens is, wat een zooi we er van maken, hoeveel mensen er rondlopen met trauma’s en wonden door anderen aangericht. Wat kan ik daar aan veranderen? Wat kan ik doen als westerse samenlevingen vluchtelingen beginnen terug te sturen naar kapot gebombardeerde landen?

We hoeven ons echt geen illusies te maken. Jezus Christus kwam niet in een paradijs terecht. Hij kwam om te redden. En die redding is maar al te nodig.

GEBED

Getrouwe God,
laat uw woorden
ons hoop geven
op een goede aarde,
waar mensen elkaar recht doen,
waar volkeren zoeken
naar ruimte voor elkaar
en de macht van het kwaad
wordt gebroken door goedheid;
dat onze ogen altijd gericht mogen zijn
op uw koninkrijk,
omwille van Jezus, uw Zoon,
die het ons heeft voorgedaan,
in deze veertig dagen en heel ons leven.
Amen.

(Gebed uit: Dienstboek Deel I)

ZEGEN

De Heer schenke ons zijn zegen,
Hij beware ons voor onheil
en geleide ons tot eeuwig leven.
Amen.

2 gedachten over “Dag 16 – Erbarme Dich

  1. Gertine, dank voor het delen. Mooi hoe je steeds woorden geeft aan wat je leest en ervaart. Je leeft het leven en weet je daarin afhankelijk van God.
    Wonend in Utrecht en een liefhebber van de mooie Anglicaanse liturgie hoopte ik stiekem dat je terug in NL in de buurt zou landen 😉… Wens je een goed afscheid toe en een mooie start ip het Groningse land.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s